Julia Antimirova

Illustratie: Julia Antimirova, uit ‘Wat heb jij gedroomd vannacht, de kracht van denken in je slaap’ (deze afbeelding is een fragment).

 

Het internet staat vol tips om meer dromen te onthouden. Maar wat als je mínder wilt dromen? Als je moe wakker wordt, en de halve dag bezig bent om je dromen te verwerken? Laten we eerlijk zijn: sommige mensen onthouden nou eenmaal meer dromen dan anderen. Maar voor iedereen geldt: diepe slaap is cruciaal voor een uitgerust gevoel.

Diepe slaap

Omdat je biologische klok niet zo makkelijk te verschuiven is, liggen die uren van diepe slaap redelijk vast. In de eerste uren van de nacht is er veel diepe slaap, in de latere uren juist meer remslaap. Daarom rust men in de regel meer uit van vroeg naar bed gaan dan van lang uitslapen.

Stoorzenders

Wie gezegend is met gevoelige zintuigen, heeft het niet makkelijk om die diepe slaap vast te houden. Stoorzenders te over: snurkende partners, straatlawaai, tocht, drama van de buren, kunstlicht, koffie, allergieën, en te warme of te koude kamer…  Kleine prikkels kunnen groot effect hebben. Iemand vertelde me laatst van haar terugkerende dromen over brand en oorlog. Die hielden spontaan op toen ze haar wekker omdraaide: de rood oplichtende cijfers prikkelden haar brein tot fantasieën over vuur en gevaar.

Prikkels verwerken

Nachtelijke onrust komt net zo vaak van binnen. Soms zijn er overdag simpelweg teveel prikkels om te verwerken in die paar uren slaap. En juist een brein dat toch al de neiging heeft om ’s nachts door te werken, zwengelen we vaak extra aan. Nouja, ik in ieder geval wel. Want activiteiten als piekeren, een film kijken of vergaderstukken doorlezen voor het slapen gaan spontaner op de planning dan een stevig potje avondyoga.

Extra nachtelijk denkwerk

Sommigen onder ons nemen hulpvaardig extra werk op zich door over de problemen van anderen te dromen. Aardig, maar ook vermoeiend. Als je nachtelijke aandacht teveel wordt ingenomen door factoren die niks met jou te maken hebben, is het misschien tijd voor wat meer emotionele hygiëne. Of, zoals mijn moeder me vroeger adviseerde: ‘Zeg af en toe voor het slapengaan tegen jezelf: Vannacht is helemaal voor mij’.

Dromen als denkbrug

Maar dat helpt niet tegen de dringendste dromen. Het soort waarbij je jezelf iets wilt vertellen wat je overdag niet hoort. Die snoeihard wijzen naar acute problemen om overdag aan te pakken. Die als tussenstap dienen tussen het onderbewuste en de dagelijkse denken. Of, zoals spiritueel leraar Krishnamurti het ooit zo mooi verwoordde: ‘Dromen zijn een middel waardoor het ene deel van de geest met het andere communiceert’.

Mindful slapen

Als droomcoach zal ik zo’n droom onderzoeken. Ik wil de droominzichten begrijpen, om ze overdag te kunnen gebruiken. Knelpunten onder ogen zien en aanpakken, zodat de nacht weer rustig kan worden. Krishnamurti’s advies voor een rustige nacht was precies andersom: volle aandacht overdag.

Kan dat communiceren niet constant plaatsvinden, ook in de uren dat we wakker zijn? Kunnen we ons niet van onze reacties bewust zijn als we in een bus stappen, als we met ons gezin samen zijn, als we op kantoor met onze chef praten of thuis met onze huishoudelijke hulp? Je van al die dingen eenvoudigweg bewust zijn (…) dat is opmerkzaam zijn zonder te oordelen of te vergelijken. En als je op die manier bewust kunt zijn, voortdurend oplet, luistert, zul je ontdekken dat je helemaal niet droomt. Dan is je hele geest intens actief, alles heeft zin en betekenis. Zo’n geest heeft geen behoefte aan dromen.*

Of dat voor alle dromen opgaat weet ik niet, maar goed advies vind ik het wel. Tot ik zo mindful kan leven, zal ik met liefde mijn dromen onderzoeken. En af en toe een nachtje rust nemen.
*Innerlijke eenvoud, over denken en luisteren zonder vooroordeel, p.205,  Rainbow Pocketboeken, 2000.

 

Elke twee maanden schrijf ik over dromen in het spirituele maandblad ParaVisie. Deze column verscheen in november 2014. De ParaVisie met mijn huidige column ligt nu in de winkels.